دوريس لسينگ - نويسنده‌ي انگليسي متولد ايران - مسن‌ترين برنده و يازدهمين برنده‌ي زن جايزه‌ي نوبل ادبيات است، كه براي نخستين‌بار نام ايران را به اين جايزه برد

 

.

 

به گزارش بخش ادب خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، جايزه‌ي نوبل ادبيات كه يك‌صدمين دوره‌ي برگزاري‌اش را پشت سر گذاشت، دوريس لسينگ ‌٨٨ساله را به‌عنوان يك‌صدوچهارمين برنده‌ي خود در سال ‌٢٠٠٧ معرفي كرد.

آكادمي ‌نوبل در سوئد كه لسينگ را انگليسي و متولد ‌١٩١٩ در كرمانشاه معرفي كرده است، اعلام كرد، لسينگ حماسه‌ساز تجربه‌ي زنانه است، كه با شور و اشتياق، شك‌ورزي و دورانديشي يك تمدن از هم گسيخته را مورد بررسي دقيق قرار داده است.

 

اين نويسنده‌ي انگليسي به‌خاطر شغل پدرش سال ‌١٩١٩ در كرمانشاه متولد شد و تا حدود شش‌سالگي در ايران بود. سپس چندين سال در كشورهاي آفريقايي ساكن شد و از سال ‌١٩٤٩ به اروپا رفت و هم‌اكنون در لندن زندگي مي‌كند.

 

اولين دوره‌ي اعطاي جايزه‌ي نوبل ادبيات در سال ‌١٩٠١ برگزار شد، كه در آن سال، “سولي پرودوم” فرانسوي موفق شد اولين شخصيت ادبي در جهان باشد كه نوبل ادبيات را به‌دست مي‌آورد.

 

طي اين سال‌ها،‌ شاعران و نويسندگان انگليسي‌زبان بيش‌ترين تعداد جوايز را به‌دست آورده‌اند. آن‌ها با كسب ‌٢٧ نوبل، ‌پيشگام هستند. اين در حالي است كه فرانسوي‌زبان‌ها ‌١٣بار موفق به كسب اين نشان باارزش شده‌اند. نويسندگان و شاعران آلماني‌زبان ‌١٢بار، اسپانيولي‌زبان‌ها ‌١٠بار و بعد از آن‌ها ايتاليايي‌زبان‌ها و سوئدي‌زبان‌ها هريك با ‌٦بار در رتبه‌هاي بعدي قرار دارند.

 

اما در ميان كشورهايي كه بيش‌ترين دفعات كسب نوبل ادبيات را داشته‌اند، فرانسه با ‌١٣ عنوان در صدر قرار دارد. آمريكا با ‌١١ جايزه‌ي نوبل در رتبه‌ي دوم ايستاده است و انگليس با ‌١٠ برنده و آلمان با ‌٩ برنده رتبه‌هاي بعدي را دارند. ايتاليا و سوئد نيز هر يك ‌٦بار شاهد كسب نوبل ادبيات توسط نويسندگان و شاعران‌شان بوده‌اند.

 

نكته‌ي جالب در اين ميان آن‌كه آمريكا تا ‌٣٠ سال پس از بنيان‌گذاري نوبل ادبيات در سال ‌١٩٠١ نتوانست آن را به‌دست آورد و در سال ‌١٩٣٠ بود كه توسط “سينكلر لوييس” اين جايزه را تجربه كرد.

 

اما فهرست برندگان جايزه‌ي نوبل ادبيات از ابتدا تا امروز:

‌١٩٠١– سولي پرودوم (فرانسه)؛ ‌١٩٠٢- تئودور مومزن (آلمان)؛ ‌١٩٠٣- بيورنسترنه بيورنسن (نروژ)؛ ‌١٩٠٤- فردريك ميسترال (فرانسه) و خوزه اچه‌خاراي اي ايزاگيزه (اسپانيا)؛ ‌١٩٠٥- هنريك سينكيه‌ويچ (لهستان)؛ ‌١٩٠٦- جوسوئه كاردوچي (ايتاليا)؛ ‌١٩٠٧- روديارد كيپلينك (انگليس)؛ ‌١٩٠٨- رودولف كريستف يوكن (آلمان)؛ ‌١٩٠٩- سلما لاگرلوف (سوئد)؛‌١٩١٠- پال هيزه (آلمان)؛ ‌١٩١١- كنت موريس مترلينك (بلژيك)؛ ‌١٩١٢- گرهارد هاپتمان (آلمان)؛ ‌١٩١٣- رابيندرانات تاگور (هند)؛ ‌١٩١٥- رومن رولان (فرانسه)؛ ‌١٩١٦- ورنر فون‌ هايدنشتام (سوئد)؛ ‌١٩١٧- كارل آدولف گيلروپ و هنريك پونتوپيدان (دانمارك)؛ ‌١٩١٩- كارل اشپيتلر (سوييس)؛‌١٩٢٠- كنوت هامسون (نروژ)؛ ‌١٩٢١- آناتول فرانس‌ (فرانسه)؛ ‌١٩٢٢- خاسينتو بناونته (اسپانيا)؛ ‌١٩٢٣- ويليام بوتلر ييتس (ايرلند)؛ ‌١٩٢٤- ولادسيلاو ريمونت (لهستان)؛ ‌١٩٢٥ - جورج

برنارد شاو (ايرلند)؛ ‌١٩٢٦- گراتزيا دلدا (ايتاليا)؛ ‌١٩٢٧- هانري برگسون (فرانسه)؛ ‌١٩٢٨- زيگريد اوندست (نروژ)؛ ‌١٩٢٩- توماس مان (آلمان)؛ ‌١٩٣٠- سينكلر لوييس (آمريكا)؛ ‌١٩٣١- اريك آكسل كارلفلدت (آلمان)؛ ‌١٩٣٢- جان گلسورتي (انگليس)؛ ‌١٩٣٣- ايوان بونين (روسيه)؛ ‌١٩٣٤- لوييجي پيراندلو (ايتاليا)؛ ‌١٩٣٦- يوجين اونيل (آمريكا)؛ ‌١٩٣٧- روژه مارتن دوگار (فرانسه)؛ ‌١٩٣٨- پرل باك (آمريكا)؛ ‌١٩٣٩- فرانس اميل سيلانپا (فنلاند)؛ ‌١٩٤٤- يوهانس ويلهلم ينسن (دانمارك)؛ ‌١٩٤٥- گابريل ميسترال (شيلي)؛ ‌١٩٤٦- هرمان هسه (سوييس)؛ ‌١٩٤٧- آندره ژيد (فرانسه)؛ ‌١٩٤٨- تي.اس اليوت (آمريكا/انگليس)؛ ‌١٩٤٩- ويليام فاكنر (آمريكا)؛ ‌١٩٥٠- برتراند راسل (انگليس)؛ ‌١٩٥١- پار لاگركويست (سوئد)؛ ‌١٩٥٢- فرانسوا مورياك (فرانسه)؛ ‌١٩٥٣- وينستون چرچيل (انگيس)؛ ‌١٩٥٤- ارنست همينگوي (آمريكا)؛ ‌١٩٥٥- هالدور لاكسنس (ايسلند)؛ ‌١٩٥٦- خوان رامون خيمنس (اسپانيا)؛ ‌١٩٥٧- آلبر كامو (فرانسه)؛ ‌١٩٥٨- بوريس پاسترناك (روسيه/ جايزه را نپذيرفت)؛ ‌١٩٥٩- سالواتوره كازيمودو (ايتاليا)؛ ‌١٩٦٠- سن ژون پرس (فرانسه)؛ ‌١٩٦١- ايو آندريچ (يوگسلاوي)؛ ‌١٩٦٢- جان اشتاين‌بك (آمريكا)؛ ‌١٩٦٣- گيورگوس سفريس (يونان)؛ ‌١٩٦٤- ژان پل سارتر (فرانسه/جايزه را نپذيرفت)؛ ‌١٩٦٥- ميخاييل شولوخوف (روسيه)؛ ‌١٩٦٦- شموئل يوسف آنيون (اسراييل) و نلي زاكس (سوييس/آلمان)؛ ‌١٩٦٧- ميگل آنخل آستورياس (اسپانيا)؛ ‌١٩٦٨- ياسوناري كاواباتا (ژاپن)؛ ‌١٩٦٩- ساموئل بكت (ايرلند)؛ ‌١٩٧٠- الكساندر سولژه‌نيتسين (روسيه)؛ ‌١٩٧١- پاپلو نرودا (شيلي)؛ ‌١٩٧٢- هاينريش بل (آلمان)؛ ‌١٩٧٣- پاتريك وايت (استراليا)؛ ‌١٩٧٤- ايويند جانسون و هاري مارتينسون (سوئد)؛ ‌١٩٧٥- يوجنيو مونتاله (ايتاليا)؛ ‌١٩٧٦- سال بلو (كانادا/آمريكا)؛ ‌١٩٧٧- ويسنته آله‌ايخاندره (اسپانيا)؛ ‌١٩٧٨- ايساك باشويس زينگر (آمريكا/لهستان)؛ ‌١٩٧٩- اوديساس اليتيس (يونان)؛ ‌١٩٨٠- چسلاو ميلوش (لهستان/آمريكا)؛ ‌١٩٨١- الياس كانتي (انگليس)؛ ‌١٩٨٢- گابريل گارسيا ماركز (كلمبيا)؛ ‌١٩٨٣- ويليام گلدينگ (انگليس)؛ ‌١٩٨٤- ياروسلاو زايفرت (چكسلاواكي)؛ ‌١٩٨٥- كلود سيمون (فرانسه)؛ ‌١٩٨٦- اولووله سوينكا (نيجريه)؛ ‌١٩٨٧- جوزف برودسكي (روسيه/آمريكا)؛ ‌١٩٨٨- نجيب محفوظ (مصر)‌ ؛‌١٩٨٩- كاميلو خوزه‌سلا (اسپانيا)؛ ‌١٩٩٠- اكتاويو پاز (مكزيك)؛ ‌١٩٩١- نادين گورديمر (آفريقاي جنوبي)؛ ‌١٩٩٢- درك والكوت (سنت لوسيا)؛ ‌١٩٩٣- توني موريسون (آمريكا)؛ ‌١٩٩٤- كنزابورو اوئه (ژاپن)؛ ‌١٩٩٥- شيموس هيني (ايرلند)؛ ‌١٩٩٦- ويسلاوا شيمبورسكا (لهستان)؛ ‌١٩٩٧- داريو فو (ايتاليا)؛ ‌١٩٩٨- خوزه ساراماگو (پرتغال)؛ ‌١٩٩٩-گونتر گراس (آلمان)؛ ‌٢٠٠٠- گائو تسينگجيان (چين/فرانسه)؛ ‌٢٠٠١- ويديادار سوراجپراساد نايپال (ترينيداد و توباگو/انگليس)؛ ‌٢٠٠٢- ايمره كرتش (مجارستان)؛ ‌٢٠٠٣- جان مكسول كوئتزه (آفريقاي جنوبي)؛ ‌٢٠٠٤- آلفريده يلينك (اتريش)؛ ‌٢٠٠٥- هارولد پينتر (انگليس)؛ و ‌٢٠٠٦- اورهان پاموك (تركيه).

 

 http://newstotia.blogspot.com